Powstańców Warszawskich 10



Adresy historyczne:

Gartenstr. 21

Rok budowy:

1906

Architekt:

Hugo i Max Grünfeld

Inwestor:

Felix Benjamin




Opis:

Kamienica z tylna oficyną, czterokondygnacyjna z mieszkalnym poddaszem. Elewacja asymetryczna z wykuszem, balkonikiem i szczytem po lewej stronie; o formach nawiązują do stylu secesji (Jugendstil). W szczycie data – 1906, w kapitelach pilastrów monogram właściciela FB (Felix Benjamin) oraz sygnatura firmy budowlanej „ERB. JGNATZ GRÜNFELD”. Na parterze budynku, w oficynie, znajdowała się prywatna sala gimnastyczna.



Dodatkowe informacje:

Właściciele:

1907 - Felix Benjamin (ur. 1871 w Berlinie), przedsiębiorca, ożeniony z Idą, siostrą architektów H. i M. Grünfelda, kuzyn założyciela firmy handlującej rudami Rawack & Grünfeld, od 1901 jej współwłaściciel, na następnie szef rady nadzorczej. Główna siedziba firmy została przeniesiona z Bytomia do Berlina w 1914/1915 roku. Również F. Benjamin przeniósł się do Berlina i zamieszkał w willowej dzielnicy Grunewald. Później członek rady nadzorczej Huty w Lubece, w której firma Rawack & Grünfeld miała większościowy udział. W późnych latach 30-tych starał się zapobiec "aryzacji" firmy, czyli transferowi mienia żydowskiego w ręce niemieckich właścicieli prywatnych. Jednak dzięki wsparciu nazistów firmę przejął koncern Flicka. Benjamin został deportowany do Terezina w 1943, gdzie zmarł.

W latach 20-tych i 30-tych kamienica należała do miasta (siedzibę miała tutaj spółdzielnia mieszkaniowa).



Bibliografia, linki:

Archiwum budowlane UM w Bytomiu, teczka nr 1319

http://pl.wikipedia.org/wiki/Friedrich_Flick (Fa. Rawack & Grünfeld)

Grünfeld Walter, Rückblicke (http://www.gutenberg.org/ebooks/7049)

http://blogomoimmiescie.blogspot.com/2010/12/ignatz-grunfeld-niemiecki-architekt.html

http://pl.wikipedia.org/wiki/Hugo_Gr%C3%BCnfeld

http://pl.wikipedia.org/wiki/Max_Gr%C3%BCnfeld

http://www.wojcik.slask.pl/grunfeld.php